موزه هنرهای تزیینی اصفهان

موزه هنرهای تزیینی اصفهان | Isfahan Museum Applied Art

یکی از آثار ارزشمند و بسیار زیبای شهر اصفهان که پیشینه تاریخی آن به عصر صفوی باز می‌گـردد و از جذابیت‌های معماری و هنری دلپذیری برخوردار است، عمارت رکیب خانه یا موزه هنرهای تزیینی کنونی است. موزه هنرهای تزیینی شامل مجموعه‌ای از آثار هنری در زمینه‌های متفاوت است که امروزه در عمارت رکیب‌خانه (که در قدیم‌الایام کاخ چهارباغ در آن مستقر بود) نگهداری و نمایشگاه‌های مختلفی نیز به مناسبت‌های گوناگون در موزه بر پا می‌شود که اکثر آن‌ها در زمینه هنرهای اسلامی همچون خوشنویسی و نقاشی قهوه‌خانه‌ای و… هستند. 

برگردان وجه تسـمیه رکیب بــه معنـای رکاب و یراق آلات اسب است و چون در دوره صفوی این مکان جایگاه نگهداری وسایل و اشیاء اصطبل سلطنتی بوده، به رکیب‌خانه مشهور شده است.

این ساختمان زیبا دارای حیاطی است که فضای سبز دلنشینی با درختانی زیبا در میانه آن قرار گرفته و در پیرامون این حیاط مستطیل‌گونه تالار‌ها و اتاق‌های فراوانی جای دارد. همچنین این ساختمان دارای طبقات فوقانی نیز هست و در سمت راست گوشه شرقی آن نیز برج زیبایی بـه چشـم می‌خورد که علاوه بر استفاده از آن به‌عنوان یک کلاه فرنگی، کاربردهای گوناگون دیگری نیز داشته است.

شاه‌نشین این مجموعه که اکنون دفتر موزه به شمار می‌رود از معماری و گچبری‌ها و به ویژه آینه‌کاری‌های بسیار دلپذیری برخوردار است و طبقات بالایی آن هم اکنون به‌عنوان بخش اداری این موزه مـورد بهـره‌بـرداری قرار می‌گیرد. در این موزه بیش از ۳۰۰۰ شئ تاریخی مربوط به دوران گوناگون به ویژه صفویه و قاجاریه بـه چشم می‌خورد که در غرفه‌های زیبای آن با چیدمان مطلوبی در معرض دیــد عمـوم گردشـگران واقع شده است. همچنین این موزه از کتابخانه ویژه و تخصصی نیز برخوردار است که مورد استفاده دانشجویان، به ویژه دانشجویان رشته‌های معماری، هنر و موزه‌داری قرار می‌گیرد. عمارت تاريخی «رکیب‌خانه» که در مرکز شهراصفهان و نزديک بناهای مشهوری همچون «تالار اشرف»، «کاخ چهلستون»، «عالی قاپو» و «توحيدخانه» قرار دارد از جمله بناهای بافت قديم اصفهان به شمار می رود که در اوایل قرن يازدهم هجری مقارن با سلطنت شاه عباس اول به‌عنوان يکی از بناهای مجموعه دولتخانه صفوی احداث شد. با توجه به کلمه «رکيب‌خانه» مشخص می‌شود اين عمارت محل نگهداری لوازم سوارکاری و يراق آلات اصطبل دولتی بوده است. 

بعد از پایان حکومت صفويه عمارت «رکيب‌خانه» متروک و بعدها در عصر قاجار به دستور حاج محمد‌حسين‌خان‌ صدر اصفهانی، صدراعظم نيک‌انديش فتحعليشاه، احيا شد. در دوره حکومت «مسعودميرزا ظل‌السلطان» بعد از انجام تعميرات و الحاقاتی که با آن دوره سازگار بود به‌عنوان محل زندگی اين حاکم تعيين شد. در دوران پهلوی اداره آمار و ثبت احوال اصفهان در اين محل مستقر شد و تغييراتی در ساختمان و مخصوصا در جبهه غربی آن صورت گرفت.

در سال‌های پس از پيروزی انقلاب اسلامی «رکيب‌خانه» مورد مرمت اساسی قرار گرفت و بعد از بازسازی مقرر شد اشياء موجود در موزه‌های هنرهای تزیينی تهران و بقيه اشياء قديمی به اصفهان منتقل و در اين ساختمان به معرض تماشای عموم گذاشته شود. در اجرای اين هدف در تابستان ۱۳۷۵ گنجينه‌های تزئينی رسما افتتاح و مورد بهره‌برداری قرار گرفت. 

به‌طور كلی عمده فعاليت‌های موزه برپایی نمايشگاه‌های مختلف هنری است. برپایی هر نمايشگاه دارای شرايط و ويژگي‌های خاصی است. اساتيد معروف در سطح شهر يا استان يا كشور بر اساس دعوت موزه و اعلام همكاری موزه اقدام به برگزاری نمايشگاه می‌کنند.

در اين راستا گاهی نمايشگاه‌هايی خارج از كشور بر اساس ارتباطات هنری مسئولان بر اساس طرح‌های پيش‌بينی شده برپا می‌شود.

نقشه گوگل

مطالب بیشتر